“Kẻ phạm tội phải bị trừng phạt nghiêm minh, nhưng cũng không xử oan sai người vô tội” - Người Đưa Tin

Breaking

Home Top Ad

Post Top Ad

Thứ Hai, 19 tháng 3, 2018

“Kẻ phạm tội phải bị trừng phạt nghiêm minh, nhưng cũng không xử oan sai người vô tội”


Ông Nguyễn Xuân Sơn, người duy nhất bị tuyên án tử trong đại án Oceanbank. Ảnh: internet

Sau bản án 13 năm tù, anh Đinh La Thăng lại tiếp tục ra tòa. Dự tính phiên xử sẽ diễn ra vào sáng thứ hai 19.3 tại TAND Hà Nội. Cựu Bí Thăng cùng 6 người nữa, bị cáo buộc tội cố ý làm trái trong việc góp vốn vào OceanBank khiến PVN mất 800 tỉ!

Trong số bị cáo ra tòa lần này, có ông Nguyễn Xuân Sơn – nguyên P. Tổng giám đốc PVN, vào 9.2017 đã bị kêu án tử hình và sau đó kháng cáo. Một nhân vật khá hot nữa là Hà Văn Thắm – với tư cách người làm chứng. Thắm bị tuyên chung thân cùng đợt xử Sơn!

Có chuyện thế này!

Hồi trước Tết cuối 1.2018, sau khi tòa tuyên án cựu Bí Thăng và các đồng phạm; trong đó ông Sơn bị thêm một tội danh nữa với mức 9 năm tù! Văn phòng Chính phủ cho biết, Thủ tướng Phúc có nhận được thư của Luật sư Nguyễn Trọng Tỵ, kiến nghị một số nội dung liên quan đến việc xét xử vụ án xảy ra tại OceanBank.

TT Phúc chỉ đạo chuyển thư cho Chánh án TANDTC. Có một báo ngành tư pháp đăng tải bức thư, tuy nhiên gần như ngay sau đó đã gỡ. Nhiều ý kiến khá hay, lộ ra nhiều lổ hổng, xử ép và sai lệnh về tính pháp lý; liên quan trực tiếp tới vụ xử ngày mai!

Luật sư Nguyễn Trọng Tỵ nguyên là Thẩm phán Tòa án Nhân dân Tối Cao. Bác này viết đơn giản, dễ hiểu và gần như súc tích về vụ án. Ráng coi he.

***

“KẺ PHẠM TỘI PHẢI BỊ TRỪNG PHẠT NGHIÊM MINH, NHƯNG CŨNG KHÔNG XỬ OAN SAI NGƯỜI VÔ TỘI”

“Tôi là Luật sư Nguyễn Trọng Tỵ, sinh năm 1929, còn ít ngày nữa là sẽ được nhận Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng. Tôi từng làm công tác điều tra hình sự, làm Kiểm sát viên Viện Kiểm sát quân sự Trung ương, làm Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao. Sau khi nghỉ hưu, tôi làm luật sư trên 20 năm, trong đó có 8 năm làm Chủ nhiệm Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

Cả cuộc đời của mình, lúc nào tôi cũng cầu mong quốc thái, dân an; mong kẻ phạm tội phải bị trừng phạt; người vô tội không bị xử lý oan sai!

Hàng ngày, tôi vẫn thường xuyên theo dõi hoạt động của các cơ quan tố tụng, nhất là công tác tố tụng những vụ án nổi cộm trong đời sống xã hội; mong sao nền tư pháp nước nhà ngang tầm với các nước văn minh trên thế giới.

Gần đây, qua theo dõi việc xét xử các bị cáo trong vụ án xảy ra tại Ngân hàng OceanBank (OJB) do Tòa án nhân dân TP. Hà Nội tuyên xử ngày 29/9/2017, tôi nhận thấy còn một số vấn đề cần quan tâm, làm sáng tỏ. Vì vậy, tôi viết thư này đề nghị các vị lãnh đạo, các cơ quan tiến hành tố tụng quan tâm, xem xét một cách khách quan, toàn diện, đúng bản chất vụ án, kẻ phạm tội phải bị trừng phạt nghiêm minh, nhưng cũng không xử oan sai người vô tội.

Theo quan điểm cá nhân tôi, trong vụ án xảy ra tại Oceanbank, còn một số vấn đề mà các cơ quan tố tụng cần quan tâm làm rõ như sau:

1/ Qua các tài liệu có trong hồ sơ, tôi nhận thấy có sự nhầm lẫn, nhận thức không đúng về tư cách pháp nhân của OJB là thuộc loại hình doanh nghiệp nào, sở hữu nhà nước hay sở hữu tư nhân?

Theo tôi, Oceanbank rõ ràng thuộc loại sở hữu tập thể. Và như vậy, phương án kinh doanh, việc sử dụng nguồn vốn của OJB do Hội đồng quản trị thực hiện Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông theo quy định, theo pháp luật, lãi cùng hưởng, lỗ cùng chịu. Trường hợp Chủ tịch Hội đồng quản trị hay Tổng Giám đốc làm trái với Nghị quyết của Đại hội đồng cổ đông, Quyết định của Hội đồng quản trị mà gây thiệt hại thì có thể phải bồi thường. Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng Giám đốc chỉ phải chịu trách nhiệm trước tập thể. Vì khách thể trực tiếp bị xâm hại thuộc về tập thể, không thuộc về Nhà nước.

Có nhận thức đúng tư cách pháp nhân của OJB mới xác định rõ những người mang chức danh Chủ tịch Hội đồng quản trị, Tổng Giám đốc của OJB… đều không phải công chức nhà nước.

Vì vậy, khi hoạt động tại OJB, nếu ông Nguyễn Xuân Sơn gây thiệt hại cho PVN thì PVN xử lý, gây thiệt hại cho OJB thì OJB xử lý theo các quy định của pháp luật có liên quan.

Trường hợp ông Hà Văn Thắm, nếu quá tin tưởng ông Sơn, giao quyền hạn cho ông Sơn vượt quá qui định của Điều lệ mà gây thiệt hại cho OJB thì ông Thắm phải chịu trách nhiệm trước Đại hội đồng cổ đông. Trường hợp OJB nếu có thua lỗ, phá sản thì ông Thắm, ông Sơn phải chịu trách nhiệm trước Đại hội đồng cổ đông của OJB mà không phải chịu trách nhiệm trước Nhà nước, tương tự như hàng trăm, hàng ngàn doanh nghiệp khác đã bị phá sản.

Theo tôi, trong vụ án này có sự nhầm lẫn, có lẽ người ta thấy Tập đoàn Dầu khí quốc gia (viết tắt là PVN) có góp vốn vào OJB nên coi OJB là của Nhà nước chăng?!

Theo quan điểm cá nhân tôi: hoàn toàn không thể coi OJB là của Nhà nước. OJB được thành lập từ ngày 30/12/1993 lấy tên là Ngân hàng Thương mại cổ phần nông thôn Hải Hưng. Ông Hà Văn Thắm mua lại và làm Chủ tịch Hội đồng quản trị. Đến ngày 9/1/2007 ngân hàng này mới chuyển đổi thành OJB. Trong đó ông Thắm góp trên 62% vốn điều lệ. Sau đó đến ngày 31/12/2008, PVN mới đóng góp 400 tỷ đồng, tương đương 10% vốn điều lệ. Đến ngày 27/10/2010 PVN mới đóng góp thêm 300 tỷ đồng và đến 17/5/2001 PVN đóng góp thêm 100 tỷ đồng.

Tổng cộng cả ba đợt PVN đóng góp 800 tỷ đồng, tương đương 20% vốn điều lệ. Ngoài PVN, OJB còn có hàng nghìn cổ đông khác, quyền và nghĩa vụ của PVN cũng bình đẳng như các cổ đông khác. Do đó, không thể coi OJB là của Nhà nước.

2/ Vấn đề thứ hai cần làm sáng tỏ là việc quy kết cho ông Sơn lạm dụng chức vụ quyền hạn chiếm đoạt một khoản tiền trên 69 tỷ đồng, một khoản chiếm đoạt trên 49 tỷ đồng và một khoản 197 tỷ đồng. Ông Thắm cũng lạm dụng chức vụ quyền hạn chiếm đoạt trên 266 tỷ đồng ( 197 tỷ và 69 tỷ).

Vấn đề này, theo tôi trước hết các cơ quan tố tụng cần phải làm rõ nguồn gốc số tiền ở đâu ra? Có phải tiền Nhà nước giao cho các ông này quản lý rồi các ông này chiếm đoạt hay không?

Đối với khoản 69 tỷ, các tài liệu có trong hồ sơ cho thấy số tiền này được hình thành trong thời gian từ 22/5/2009 đến 31/1/2012 (hai năm rưỡi) từ toàn bộ các cơ sở trên toàn quốc của OJB gồm các khoản: Thu phí của 210 hợp đồng giao dịch mua bán ngoại tệ; Thu chênh lệch lãi suất trong giao dịch vay mượn của 521 hợp đồng; Thu phí dịch vụ 80 hợp đồng mua bán tài sản.

Như vậy có thể nói số tiền này là tiền chính đáng của tập thể cán bộ công nhân viên OJB làm ra, không phải tiền của Nhà nước. Vấn đề cần làm rõ là số tiền này nếu bị ông Thắm, ông Sơn chiếm đoạt hết thì OJB lấy gì nuôi bộ máy của ngân hàng?

Đối với khoản 246 tỷ là tiền của OJB, do OJB quản lý kinh doanh, không phải là tài sản của PVN.

Do đó, cần nhấn mạnh rằng, nếu buộc tội hai bị cáo này chiếm đoạt thì không hợp lý vì như vậy chẳng khác gì buộc tội ông Thắm chiếm đoạt tiền của chính ông ấy, chỉ có phần nhỏ là của các cổ đông khác. Còn ông Sơn, nếu có chiếm đoạt thật thì cũng chiếm đoạt tiền của OJB, không phải chiếm đoạt tiền của Nhà nước. Vậy nên theo quan điểm cá nhân tôi, nếu quy kết ông Sơn tội tham ô tài sản của Nhà nước là chưa thỏa đáng, chưa đúng pháp luật.

Do đó, vấn đề này cần phải được các cơ quan tố tụng xem xét lại cho thấu đáo!

3/ Vấn đề thứ ba cần quan tâm xem xét toàn diện, đó là vấn đề OJB bị ngân hàng Nhà nước (NHNN) mua 0 đồng và vấn đề các bị cáo bị kết tội: “Cố ý làm trái… gây hậu quả nghiêm trọng”.

Theo các tài liệu trong hồ sơ, hành vi làm trái ở OJB chỉ là việc chi lãi vượt trần 14% theo qui định của NHNN và có chế độ “chăm sóc khách hàng”. Theo tôi, việc làm trái này xét về bản chất là việc lôi kéo khách hàng để duy trì cho Ngân hàng OJB không bị đổ vỡ, không có ý đồ làm hại đến quyền lợi của Nhà nước.

Đối với khách hàng vay tiền của OJB, họ chấp nhận việc trả lãi vượt trần, nếu họ không đồng ý, OJB không thể bắt buộc họ. Đối với khách gửi vào, họ được hưởng thêm ngoài hợp đồng gọi là “chăm sóc khách hàng” chắc rằng không ai phản đối.
Qua việc này, cần xem xét đến vai trò kiểm tra, giám sát của Ngân hàng nhà nước (NHNN)!

Tại sao NHNN đã ba lần kiểm tra mà việc làm trái của OJB vẫn tồn tại? Từ đó dư luận có quyền đặt câu hỏi rằng, NHNN có được hưởng lợi gì từ việc làm trái của OJB hay không? Việc NHNN mua OJB với giá 0 đồng cũng cần phải được đặt ra xem xét toàn diện.

Ngày 6/5/2015, NHNN ra quyết định mua OJB với giá 0 đồng là dựa trên cơ sở pháp lý nào? Không thấy có văn bản pháp luật nào, kể cả Luật Ngân hàng cũng không quy định NHNN có quyền ấy. Chính vì vậy, bản án sơ thẩm đã kiến nghị làm rõ vấn đề này!

OJB có một hội sở chính, 16 khối nghiệp vụ, 21 chi nhánh, 74 phòng giao dịch, 6 quỹ tiết kiệm đặt rải rác toàn quốc. Đến ngày 31/3/2014 vốn điều lệ của OJB có 4.000 tỷ đồng của 1.137 cổ đông, trong đó ông Hà Văn Thắm là Chủ tịch Hội đồng quản trị có trên 62% vốn điều lệ và có 4 cổ đông góp trên 5%, PVN có 20% vốn điều lệ. Với một tài sản như thế mà NHNN quyết định mua với giá 0 đồng là không bình thường.

Tại phiên tòa, Hà Văn Thắm đã khai và hồ sơ còn lưu cho thấy khi PVN có chủ trương thoái vốn, Hà Văn Thắm đã thương thảo được với hai doanh nghiệp Việt Nam và Singapore mua lại toàn bộ cổ phần của PVN với giá 800 tỷ đồng. PVN đã có báo cáo số 2957/DKVN-TCKT ngày 7/5/2014 kính gửi Thủ tướng Chính phủ, xin phép cho PVN chuyển nhượng phần vốn góp của PVN tại OJB. Văn phòng Chính phủ đã có văn bản số 4327/VPCP ngày 2/6/2014 thông báo ý kiến của Phó Thủ tướng Vũ Văn Ninh đồng ý để PVN thực hiện chuyển nhượng phần vốn góp đó…vv.

Tiếc rằng, sau đó Văn phòng Chính phủ lại thay đổi ý kiến, yêu cầu PVN dừng thoái vốn tại OJB. Rõ ràng, theo quan điểm của tôi, nếu cho phép PVN chuyển nhượng vốn thì không có chuyện thất thoát 800 tỷ đồng như sau này khi NHNN mua OJB với giá 0 đồng.

Tôi còn được biết, khi NHNN quyết định mua, OJB được kiểm toán chưa đúng quy định, cũng không thông báo trước cho các cổ đông biết việc mua bán này. Phải chăng đây mới chính là sự lạm quyền, cố ý làm trái, dẫn đến tổn thất của OJB là ngân hàng của trên 1000 cổ đông?

Theo tôi, việc làm này của NHNN đã vi phạm một nguyên tắc cơ bản của Nhà nước pháp quyền là: Cơ quan nhà nước và công chức, viên chức chỉ được làm những gì mà pháp luật cho phép. Còn công dân được làm tất cả những gì mà pháp luật không cấm. NHNN đã mua một ngân hàng thuộc sở hữu tập thể mà không có điều luật nào, cơ quan nào cho phép!?

Cũng cần nói thêm về thủ tục tố tụng, đó là việc trưng cầu cơ quan giám định lại là NHNN. NHNN đã “mua” OJB với giá 0 đồng, lại đứng ra là cơ quan giám định thì sao có thể bảo đảm việc giám định được khách quan!?

Tóm lại, với những vấn đề chưa được làm rõ, chưa được xem xét kỹ lưỡng mà tôi phân tích trên đây, kính mong các vị lãnh đạo Đảng và Nhà nước, các cơ quan tiến hành tố tụng xem xét giải quyết vụ án này một cách khách quan, hợp với pháp lý và đạo lý, để đảm bảo một nguyên tắc tối thượng: “trừng trị nghiêm những kẻ có tội, vi phạm các quy định của pháp luật, song cũng đừng để gây ra oan trái đối với người vô tội…”.


Lê Nguyễn Hương Trà
FB Lê Nguyễn Hương Trà

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét